Njemačka - Proboj ka većoj digitalnoj nezavisnosti?

Na prvi pogled, riječ je samo o ogoljenom kompleksu usred velike građevinske zone, okruženom zgradama sa velikim kancelarijama i hotelima na sjeveru Minhena u Njemačkoj. Prava snaga nove „Industrial AI Cloud" krije se, međutim, pod zemljom: među kilometrima položenih optičkih vlakana, na šest spratova raspoređeno je 10.000 specijalizovanih grafičkih procesora, takozvanih GPU‑ova (Graphics Processing Units).

Oni mogu da obavljaju više računskih operacija paralelno. Količine podataka su impresivne: oko 20 petabajta memorije — približno 20 miliona gigabajta — i gotovo jedan petabajt radne memorije. Sa tolikom količinom podataka, mogla bi se čitava ljudska istorija snimiti u 4K rezoluciji — od kamenog doba do doba TikToka.

Sopstvena AI‑infrastruktura na njemačkom tlu

Ovu računarsku snagu neće koristiti privatni korisnici, već velika i srednja preduzeća kojima već sada trebaju ogromni kapaciteti — na primjer, automobilska i mašinska industrija, gdje se proizvodi i proizvodne linije sve češće simuliraju kao „digitalni blizanci“.

Ponašanje materijala, aerodinamika, lanci snabdijevanja — sve to AI(vještačka inteligencija)može da izračuna, pronađe greške ranije i skrati vrijeme razvoja.

Telekom navodi da će se kapaciteti za AIu Njemačkoj povećati za oko 50 odsto zahvaljujući ovom centru. Za prvu fazu izgradnje kompanija je uložila oko milijardu evra. Telekom obezbjeđuje infrastrukturu, data‑centar i operativni rad.

Hardver, međutim, dolazi od američkog proizvođača čipova Nvidije. Kao dodatni partner uključen je i SAP — između ostalog da bi se AI‑kapaciteti učinili dostupnim i državnim institucijama.

„Booster“ za njemačku KI‑industriju

Ponuda je otvorena za korisnike širom Njemačke. Cilj je veća nezavisnost od neevropskih provajdera, dok obrada podataka i računska snaga ostaju unutar zemlje. Za direktora Telekoma, Timoteusa Hetgesa, stvar je jasna: bez vještačke inteligencije „možemo zaboraviti industriju i njemačku ekonomiju“.

Prema njegovim riječima, samo oko 5 odsto visokoperformanskih AI‑čipova koristi se u Evropi — dok se u SAD‑u koristi 70 odsto. Zato je minhenska fabrika „produkcioni booster“: nova računska snaga mogla bi koristiti mnogim firmama „za njihove proizvode i primjene“.

Političari oduševljeni — i pored otvorenih pitanja

Njemački kancelar Fridrih Merc (CDU) još je prošlog juna pohvalio planove Telekoma i Nvidije kao „značajan korak ka digitalnom suverenitetu i ekonomskoj budućnosti Njemačke“.

Na otvaranju u Minhenu nije prisustvovao, ali je savezna vlada bila predstavljena potpredsjednikom Larsom Klingbajlom (SPD) i ministrom za digitalizaciju Karstenom Vildbergerom (CDU), koji je dan nazvao „velikim danom za Njemačku i Evropu“.

I Klingbajl je izrazio snažnu podršku: AI‑fabrika šalje „vrlo važan signal ekonomske snage i suverenosti".

Predsjednik Hrišćansko scoijalne unije (CSU) i bavarski premijer Markus Zeder nazvao je projekat „zaista impresivnim početkom njemačkog povratka u međunarodnu tehnološku trku“. Na mogućnost daljeg proširenja fabrike Zeder je reagovao još optimističnije: „Bićemo još mnogo snažniji.“

Posebno se cijeni i to što Telekom garantuje da će svi podaci AI‑aplikacija ostati u Njemačkoj i da će u radu biti angažovani isključivo zaposleni iz Evrope.

Zavisnost od SAD‑a i Kine — na mala vrata?

Uprkos svim obećanjima, ostaje ključno pitanje: koliko je ova infrastruktura zaista nezavisna? Iako Telekom upravlja fabrikom, hardver dolazi od Nvidije — američkog giganta koji zavisi od rijetkih metala iz Kine.

Hetges je na dan otvaranja hvalio „infrastrukturu i platformu pod njemačkim i evropskim pravom“, ali je priznao da bi bilo lijepo „da imamo jednu njemačku Nvidiju“. Ipak, američki čip se smatra „dobrim kompromisom“.

S druge strane, iz lokacije se izvlači maksimum, posebno kada je riječ o održivosti: fabrika se nalazi pored minhenskog potoka Ajzbah, čija se voda koristi za hlađenje sistema — a dobijena toplota grijala bi stanove i kancelarije u okolini.

Ako potražnja kompanija bude dovoljno velika, planira se proširenje za dodatnih 10.000 čipova. Sada je ipak na redu – privreda.