طالبان مجوز اکثر سازمانهای حامی رسانهها را لغو کردند
۱۴۰۴ بهمن ۶, دوشنبه
در یک اعلامیه وزارت اطلاعات و فرهنگ اداره طالبان آمده که مجوز سه نهاد رسانهای تمدید و بقیه نهادها در سطح کشور لغو شده اند: «این تصمیم باعث میشود فعالیت نهادها موثرتر و منظم تر شده و اعتبارشان حفظ شود.»
این اعلامیه ادعا کرده که وزارت اطلاعات و فرهنگ طالبان در پی "شکایات مکرر رسانهها و خبرنگاران علیه نهادهای رسانهای" اقدام به "بررسی همه جانبه" این نهادها کرده است: «در نتیجه آشکار گردید که اکثریت این نهادها و غیرمسلکی بودن مسئولان آنها، به جای حل مشکلات خبرنگاران و رسانهها، مشکلات بیشتری ایجاد کرده و در سطح بین المللی به اعتبار نهادهای رسانهای افغانستان آسیب رسانده اند.»
صفحه اینستاگرام ما را دنبال کنید!
این وزارت گفته که "همزمان مشخص شده که برخی از این نهادها از مدتی به اینسو غیرفعال بوده اند."
واکنش خبرنگاران و نهادهای حامی رسانهها
نهادها و سازمان های حامی خبرنگاران و ناظر برآزادی رسانه ها در خارج از افغانستان نسبت به این اقدام طالبان ابراز نگرانی کرده اند.
حامد عبیدی، مسئول سازمان حمایت از رسانههای افغانستان (امسو) که در آلمان به سر میبرد، به دویچه وله گفت: «این نهادها عمدتا در راستای حمایت از آزادی بیان و گردش اطلاعات آزاد و در نهایت به خاطر بلند بردن ظرفیت های خبرنگاران در داخل افغانستان کار می کردند.»
وی اضافه کرد: «با محدودیت فعالیت این نهادها، طالبان تلاش می کنند که روایت خودشان از طریق رسانه هایی که داخل افغانستان فعالیت دارند، بازتاب پیدا کند.»
اپلیکیشن جدید و فیلترشکنهای دویچهوله برای عبور از سانسور
براساس آمار این سازمان، در چهار سال گذشته، طالبان ۲۵ مورد محدودیت را بالای فعالیتهای رسانه ای اعمال کرده اند.
طالبان از زمانی که در آگست ۲۰۲۱ و در پی خروج نیروهای ناتو از افغانستان دوباره قدرت را تصرف کردند، تفسیر سختگیرانه خود از شریعت اسلامی را بر جامعه حاکم ساخته اند. آزادی بیان و رسانه ها نیز از قواعد طالبان به شدت متاثر شده و در کنار منع پخش تصویر و صدای زنان، ممنوعیت نشر تصاویر زندهجانها نیز در بسیاری ولایتها تطبیق گردیده است.
وضع نگران کننده آزادی بیان در افغانستان
احمد قریشی، مسئول مرکز حمایت از خبرنگاران افغانستان در بلجیم به دویچه وله گفت: »برخی منابع در کابل می گویند که به جز سه نهاد، از جمله دو نهاد تازه تاسیس، جواز دست کم ۱۰ نهاد دیگر لغو شده است.»
منبعی از یکی از سازمانهای رسانهای به شرط فاش نشدن نامش به دویچهوله گفت که «بنیاد حمایت از خبرنگاران و رسانه های افغانستان» و «مرکز مطبوعاتی افغان» که تازه تاسیس شده و از طالبان مجوز گرفته اند، و «کمیته مصئونیت خبرنگاران افغان» که در زمان جمهوریت مجوز گرفته بود، سه نهادی هستند که مجوزشان تمدید شده است.
مطالب ویدیویی را در صفحه یوتیوب ما ببینید!
مسئول یک نهاد لغو شده به شرط ناشناس ماندن به مرکز حمایت از خبرنگاران گفته است: »روز یکشنبه نامه رسمی لغو جوازمان به ما ابلاغ شد... هیچ گونه ارزیابی از سوی وزارت اطلاعات و فرهنگ از کارمان نشد...هدف طالبان این است که همه چیز را کنترل کنند.»
یک خبرنگار در ولایت هرات که به دلایل امنیتی نخواست نامش فاش شود، به دویچهوله گفت: «طالبان فقط مجوز نهادهایی را تمدید کرده اند که خودشان تاسیس کرده و یا حامی شان می باشند.»
به گفته این خبرنگار، آزادی بیان در افغانستان از دید طالبان "یک پدید وارداتی غربی" می باشد: «طالبان آزادی بیان و رسانه ها را نیز مثل حقوق و آزادی زنان یک تهاجم فرهنگی و پدیده غربی دانسته و در پی حذف کامل آن از جامعه هستند. ما اینجا کار خبرنگاری نمی کنیم، فقط به بلندگوهای طالبان تبدیل شده ایم.»
مرکز حمایت از خبرنگاران اخیرا گزارش وضع آزادی رسانه ها و خبرنگاران در سال گذشته را نشر کرده که بیانگر وضعی اسفناک است. در گزارش این مرکز آمده است: «مرکز خبرنگاران افغانستان در سال ۲۰۲۵ دست کم ۲۰۵ رویداد خشونت و نقض آزادی رسانهها را ثبت کرده که شامل دو کشته و سه زخمی، ۱۶۶ مورد تهدید از جمله ۳۴ مورد بازداشت خبرنگاران می باشد که پنج تن از آنان همچنان در زندان بسر می برند.»
پس از تصرف قدرت توسط طالبان در سال ۲۰۲۱، برخی سازمانهای رسانهای از بیرون از کشور فعالیت میکنند و از آنجایی که طالبان گزارشدهی انتقادی را تقریباً غیرممکن ساخته اند، این سازمانها از خارج در مورد وضعیت آزادی بیان و رسانه گزارش میدهد.
نهادهای مدافع رسانهها همواره از بازداشت، سانسور، نظارت و دستکاری محتوای رسانه ای توسط اداره طالبان ابراز نگرانی کرده و تلاش می کنند وضع نگران کننده آزادی بیان، دسترسی به اطلاعات آزاد در أفغانستان را به جهان واضح سازند.